Jak wyegzekwować od sprawcy przemocy zasądzone odszkodowanie i zadośćuczynienie za krzywdę ?

Wiele osób doświadczających przemocy domowej ze strony małżonka, dzieci, rodziców, konkubenta rezygnuje z dochodzenia od sprawcy przemocy zapłaty odszkodowania i zadośćuczynienia za wyrządzoną im przemocą krzywdę obawiając się, że nie uda im się wyegzekwować od sprawcy przemocy zasądzonego w wyroku świadczenia.

Rzeczywiście, ofiara przemocy może  uzyskać w postępowaniu karnym lub postępowaniu cywilnym wyrok zasądzający na jej rzecz od sprawcy przemocy zapłatę kwoty, np. 50.000 zł. tytułem zadośćuczynienia za krzywdę, a potem tej kwoty nie wyegzekwować. Wyrok zasądzający odszkodowanie lub zadośćuczynienie jest wówczas niewiele znaczącym kawałkiem papieru, który poza satysfakcją moralną niewiele daje ofierze przemocy.

Celem tego artykułu jest wskazanie, w jaki sposób wyegzekwować od sprawcy przemocy domowej zasądzone w wyroku odszkodowanie i zadośćuczynienie. Dostrzegam tu 3 możliwości:

1. wszczęcie przeciwko dłużnikowi – sprawcy przemocy domowej postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez komornika. W tym celu należy uzyskać z Sądu, który wydał wyrok zasądzający od sprawcy przemocy zadośćuczynienie lub odszkodowanie odpis tego wyroku zaopatrzonego w klauzulę wykonalności – tzw. tytuł wykonawczy. Dysponując tytułem wykonawczym wierzyciel – ofiara przemocy domowej składa u wybranego przez siebie komornika wniosek o wszczęcie postępowania egzekucyjnego załączając tytuł wykonawczy. Komornik wszczyna postępowanie wykonawcze, w trakcie którego wzywa dłużnika do zapłaty zasądzonego od niego roszczenia, a ponadto poszukuje majątku dłużnika – np. wysyła do banków zapytania o należące do dłużnika rachunki celem ich zajęcia. Wierzyciel powinien być aktywnym uczestnikiem postępowania egzekucyjnego. Powinien zatem wysyłać do komornika wnioski o przeprowadzenie konkretnych czynności egzekucyjnych, wskazując na możliwe do ustalenia i zajęcia składniki majątku dłużnika.

2. sprzedaż wierzytelności przysługującej wierzycielowi – ofierze przemocy domowej na rzecz jednej z wielu działających na rynku firm windykacyjnych. Cena sprzedaży zależy od dokonanej przez firmę windykacyjną oceny ryzyka nieściągalności wierzytelności. Im mniejsza szansa na wyegzekwowanie wierzytelności, tym mniejsza cena jej sprzedaży. Cena sprzedaży tego typu wierzytelności waha się od 10 do 50% jej wysokości, choć każdy przypadek jest inny.

3. potrącenie przez wierzyciela – ofiarę przemocy domowej wierzytelności, jaka jej przysługuje wobec dłużnika – sprawcy przemocy domowej z tytułu zasądzonego odszkodowania lub zadośćuczynienia z wierzytelnością dłużnika – sprawcy przemocy, np. z tytułu podziału majątku lub zniesienia współwłasności nieruchomości.

Zilustruję to na przykładzie: Anna Kowalska złożyła przeciwko byłemu mężowi Janowi Kowalskiemu pozew o zapłatę kwoty 30.000 zł. tytułem zadośćuczynienia za krzywdę, jakiej od niego doznała w wyniku przestępstwa znęcania się nad nią. Sąd uwzględnił jej powództwo i w wyroku zasądził na jej rzecz od Jana Kowalskiego kwotę 30.000 zł. (z ustawowymi odsetkami od daty doręczenia pozwu pozwanemu, np. od 01.01.2011r. do dnia zapłaty).

Nie ma tu wielkiego znaczenia, że były mąż Anny kowalskiej – Jan Kowalski, pomimo wyroku zasądzającego zadośćuczynienie, nie zapłacił tej kwoty. Po uzyskaniu prawomocnego wyroku zasądzającego kwotę 30.000 zł. tytułem zadośćuczynienia Anna Kowalska złożyła do Sądu Cywilnego wniosek o dokonanie podziału majątku z udziałem Jana Kowalskiego. Na skutek wydanego przez Sąd postanowienia o podziale majątku Anna Kowalska stała się wyłącznym właścicielem mieszkania (wchodzącego wcześniej w skład wspólności majątkowej małżeńskiej) o wartości 100.000 zł. z obowiązkiem zapłaty na rzecz Jana Kowalskiego kwoty 50.000 zł. tytułem spłaty jego udziału w mieszkaniu.

W tej sytuacji Anna Kowalska jest wierzycielem Jana Kowalskiego (30.000 zł. zasadzonego zadośćuczynienia plus odsetki), a jednocześnie jego dłużnikiem (kwota 50.000 zł. tytułem spłaty 1/2 wartości podzielonego mieszkania). Anna Kowalska powinna zapłacić na rzecz Jana Kowalskiego kwotę 20.000 zł. wraz z pisemnym oświadczeniem o potrąceniu z kwoty 50.000 zł. kwoty 30.000 zł. zasądzonego na jej rzecz zadośćuczynienia.  W ten sposób Anna Kowalska wyegzekwuje od Jana Kowalskiego zasądzoną na jej rzecz kwotę 30.000 zł. zadośćuczynienia za wyrządzoną jej przemocą krzywdę.

Opisana wyżej konstrukcja wynika wprost z przepisu art.498§1 i 2 k.c. Zgodnie z tym przepisem „Gdy 2 osoby są jednocześni względem siebie dłużnikami i wierzycielami, każda z nich może potracić swoją wierzytelność z wierzytelności drugiej strony, jeżeli przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze, obie wierzytelności są wymagalne i mogą być dochodzone przed Sądem. Na skutek potracenia obie wierzytelności umarzają się nawzajem do wysokości wierzytelności niższej”.

Podziel się na:
  • Facebook
  • Google Bookmarks
  • Blip
  • Blogger.com
  • Flaker
  • Gadu-Gadu Live
  • Google Buzz
  • RSS
  • StumbleUpon
  • Twitter
  • Wykop
  • Drukuj
  • Poleć
  • LinkedIn
Ten wpis został opublikowany w kategorii artykuły. Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

Jedna odpowiedź na „Jak wyegzekwować od sprawcy przemocy zasądzone odszkodowanie i zadośćuczynienie za krzywdę ?

  1. Mariusz Stelmaszczyk pisze:

    Drodzy Czytelnicy
    Zachęcam Was do komentowania tego artykułu oraz zadawania pytań, jakie Wam się nasuną po jego przeczytaniu. Na wszystkie pytania postaram się odpowiedzieć.
    Jednocześnie zapewniam, że szanuję Waszą prywatność. Adres e-mail z jakiego wyślecie pytanie lub komentarz do artykułu nie zostanie wyświetlony.

    Pozdrawiam
    Adwokat Mariusz Stelmaszczyk

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *


8 + = 9

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>